Transafrika Oost Geleide Motorexpeditie

„Met inmiddels ver boven de 100.000 kilometer ervaring in Afrika kan ik met een gerust hart zeggen dat deze doorgang door Afrika ver verwijderd is van wat je een groepsreis noemt. Deze expeditie is voor ons als motorreisorganisatie elk jaar een uitdaging op het gebied van voorbereiding en uitvoering. Deze ontdekkingsreis van het continent, met alle uitdagingen van de verschillende klimaten, grenzen, voorschriften en onvoorspelbaarheden van de wegen, kan alleen als expeditie worden uitgevoerd, wat voor de individuele motorrijder zowel voor- als nadelen met zich meebrengt. Een flinke dosis reis- en enduro-ervaring, evenals mentale stabiliteit, zijn een vereiste om aan deze Trans-Afrika-expeditie deel te kunnen nemen. Het blijft voor mij het grootste avontuur en de meest belevenisvolle tour die ik in mijn leven heb mogen ervaren.“ Joe Küster, toeristenbegeleider en manusje van alles.

De expeditie begint met de transcontinentale vlucht naar Zuid-Afrika. We landen 's ochtends op de Cape Town International Airport, worden opgehaald door een Overland Truck en rijden naar het Kaap de Goede Hoop, waar de startfoto wordt gemaakt. De eerste nacht op Afrikaanse bodem brengen we door in het Overlander Camp voor de poorten van Kaapstad, waar de reeds afgehandelde douanedocumenten en de motoren op ons wachten. Van daaruit rijden we landinwaarts direct naar het oosten, langs Knysna met uitzicht over de Indische Oceaan en verder naar Cradock, waar Zuid-Afrika door de Karoo zijn stoffigere gezicht toont.

Ongeveer 600 kilometer leiden ons over hoofdwegen door de provincies Eastern Cape en KwaZulu-Natal naar de grens van het koninkrijk Lesotho. De volgende ochtend rijden we de legendarische Sani Pass omhoog en weer naar beneden, de meest gefotografeerde en drukste bergpas van Lesotho. Veel endurowaarders van de afgelopen Afrikatochten zeiden dat alleen deze pas al een reis waard was. Aan de voet van de Drakensbergen staan we op de Battlefields, de slagvelden in het voormalige koninkrijk van de Zulu. De Zulukrijg van 1879 was een verklaarde oorlog tussen de Zulu en het wilde volk van de theedrinkers. Nadat het Britse Rijk met zijn wapensuperioriteit de Zulu had verslagen in de slag bij Ulundi, stopte het koninkrijk van de Zulu met bestaan als soevereine staat.

Over Zuid-Afrika's landwegen verdwijnen we met de enduro's in het Highveld, dat naar het noorden langzaam afloopt, overgaat in het Middleveld en uiteindelijk eindigt in het Lowveld. Het nieuwe jaar in Afrika begint met het katerontbijt van koffie, aspirine en herstelbier, daarna volgt de ontgiftingsetappe langs het Krugerpark. Na meer dan 3.000 kilometer hebben we de provincies Western Cape, Eastern Cape, KwaZulu-Natal, Mpumalanga en Limpopo doorkruist en nemen we de laatste kilometers naar de grens met Zimbabwe.

Welkomen in Zimbabwe. Nadat we de enduro's en de terreinwagen door de douaneformaliteiten hebben geloodst, leidt de hoofdroute naar Masvingo. Ongeveer 40 kilometer verder leggen we een stop in Great Zimbabwe in en duiken we in een stukje Afrikaanse geschiedenis en cultuur: 2000 jaar geleden leefde op de heilige heuvels de etniciteit van de Shona en liet een rijk erfgoed aan rotstekeningen na, die we te voet bezoeken, want op de Trans-Afrika motorreis willen we ook voetafdrukken in plaats van alleen bandenafdrukken achterlaten. In het land dat tot 2017 door Robert Mugabe werd geregeerd, is de levensverwachting in tien jaar tijd gedaald van 55 naar 44 jaar, iets wat in geen ander land ter wereld is gebeurd. 50 procent van de bevolking is onder de 16 jaar oud, de gemiddelde leeftijd ligt rond de 19 jaar. Een klein kijkje vind je op ons OVERCROSS YouTube-kanaal.

We gaan verder on- en offroad in noordnoordwestelijke richting met een tussenstop in het Hwange Nationaal Park, waar we afhankelijk van de tourverloop, groepsdynamiek en interesse op safari gaan. Motor- en enduro-reizen zijn in Zimbabwe redelijk ongebruikelijk, enduro-routes zijn de facto niet bekend, en dat zal zo blijven voor de komende landen. Realiseer je voor je boeking dat je op een enduro-expeditie gaat die zowel on- als offroad voor vele verrassingen zal zorgen. We reizen door Zimbabwe in het regenseizoen, dat betekent ongeveer 33 °C gemiddelde temperatuur met rond de 5 regendagen per maand. Als het regent, dan regent het goed: De grindpaden worden modderpaden, de verbindingswegen glibberig en de wegen gevaarlijk. Route 1, 2 of 3, welk avontuur zou je vandaag graag willen? Het einde van de doorgang door Zimbabwe is de Victoria Falls Bridge aan de Zambische grens, waar we ons bij de wereldberoemde Victoriawatervallen de aderen vol pompen met adrenaline. Aan te raden zijn de sprong in de kloof over de Gorge Swing of de Long Way Down raften, een van de heftigste raften ter wereld.

Op 128 meter hoogte steken we over op Engelse staal en houten balken de in 1903 in Engeland gebouwde Victoria Falls Bridge over. Cecil Rhodes had deze opdracht gegeven en liet deze per zeeweg en spoorvracht naar de Victoriawatervallen transporteren, om een nieuwe mijlpaal voor het Kaap-Kairo-plan te zetten. Na slechts 14 maanden productie- en opbouwtijd werd de brug ingewijd door George Howard Darwin, de zoon van Charles Darwin. De Zimbabwe-uitreisstempel wordt in de passen geslagen, en we oversteken ongeveer 200 meter spannende geschiedenis, volgend op een imperialistische idee: het continent Afrika doorkruisen.

Over de Copperbelt-vlakte reizen we noordwaarts in de richting van Lusaka. Het vruchtbare land staat op plaats 141 van 187 in de Human Development Index. Het jonge Zambia, onafhankelijk sinds 1964, behoort tot de landen met de hoogste HIV-infectiegraad ter wereld en telt met ongeveer 740.000 aidswezen tot de weeshuizen van Afrika. Engels wordt als officiële taal gesproken, wat ons helpt tussen de verschillende etnische groepen en talen zoals Nsenga, Tumbuka, Ngoni of Bisa. Langs het Lower Zambezi Nationaal Park trekken we op de enduro's onze eigen spoor in de richting van de Luangwa Bridge. Zambia, voorheen bekend als Noord-Rhodesië, biedt een verscheidenheid aan dieren en planten in grote nationale parken. Over ongeveer 1.200 kilometer van de Victoriawatervallen over de grote Luangwa-rivier doorkruisen we het land van de watervallen, die in het regenseizoen ook van boven komen.

Met de eerste zonnestralen volgen de laatste kilometers door Zambia tot aan de grensovergang naar Malawi. De wachttijd aan de grenspost gebruiken we om te ontbijten, tanken, tanden poetsen en ansichtkaarten te schrijven. Via relatief goed onderhouden wegen rijden we naar het Malawimeer en vervolgens van de weg af: offroad langs de oever tot onze lodge. Deze etappe heeft het nodige in petto qua rijtechnische verrassingen, want onze enduro reizen staan bekend om een kampdag, en dit stuk aan het Malawimeer kan de verrassingsetappe worden. Aan het einde: sprongetje in het meer, wonden likken en lekker krokodil eten, met uitzicht op de soortgenoten aan de oever.

De route loopt langs de westelijke flank van het ongeveer 30.000 vierkante kilometer grote Malawimeer, en de grens met Tanzania gaan we zoals gebruikelijk “pole pole” aan, in het Swahili langzaam. Voor de middag staan eindeloos harde Afrikaanse paden op het programma, een dag die ons met zijn uitdagende stukjes lange tijd in de botten blijft steken. Voorbij uitgedoofde vulkanen gaat het door vruchtbaar land met theeplantages, mangobomen en eindeloze bananen, tot we bij zonsondergang de koffie regio van Tanzania bereiken.

Ontbijt met vers gezette koffie direct van de plantage: de push-up effect hebben we nodig voor de rit op de enduro's door de uitgestrekte vlaktes van Tanzania. De dagbestemming is het bekende Ruaha National Park, dat we bereiken via meer of minder goed aangelegde Tanziaanse paden. Gas geven is de boodschap, maar 50 km/h in Tanzania betekent ook echt 50 km/h, en wel van bord naar bord. Elke km/h te veel kost geld, en de flitsers verstoppen zich creatief in struiken en zelfs op bomen. Daarom doorkruisen we Tanzania langs de Oost-Afrikaanse Riftvallei zo ver mogelijk van het asfalt, met als doel om in het noorden een safari in de Ngorongoro krater mee te pikken, die zelfs UNESCO Werelderfgoed is en vol is van biodiversiteit. Houd er rekening mee dat de safari's niet in de reisberekeningen zijn opgenomen en door iedereen zelf moeten worden betaald. Hier hebben we het geografische midden van Afrika bereikt en zijn we in ieder geval wat dat betreft halverwege.

Voorbij Mount Meru rijden we verder op de motoren richting het noorden. Voor een bezoek aan de Serengeti is er op deze motorreis geen tijd, maar we komen zeker ooit terug. Door de eeuwige uitgestrektheid blijft de euforie het enige hoogtepunt, totdat Mount Longido opduikt en we voor de grens met Kenia een pauze nemen. Na de grensovergang is Nairobi niet meer ver weg, waar we bij de jungle kruising al met vervangingsonderdelen worden verwacht. Na ongeveer 6.000 kilometer Afrika hebben we, indien nodig, de middag de tijd om de motoren van nieuwe banden te voorzien, terwijl onze online gids Jojo alles verder vanuit het kantoor regelt. 's Avonds eten we met een paar motorrijders uit Nairobi en de Royal-Enfield-importeur in de Kroko Bar en spoelen het stof met koud bier door onze keel.

Onze volgende bestemming is de grens met Ethiopië: 1001 kilometer puur enduro rijden, 1001 kilometer dwars door Kenia, tot de zon ondergaat en we kamp opbouwen. Een dag zoals hij niet harder kan zijn, de nacht in een tent, geen douche, geen ontbijt, alleen maar kilometers. Onze medereizigers zijn olifanten, giraffen en de andere gekken voor je op de reisenduro, die vandaag weer eens aan hun grenzen zullen komen. Ons staat, gemeten naar het aantal inwoners, de grootste binnenstaat ter wereld te wachten, die op de Human Development Index plaats 173 van de in totaal 187 landen bezet.

Ethiopië behoort tot de armste landen ter wereld, dat door ontbossing en de daling van de koffieprijzen met de zelfvoorzienende economie tot onder de hongergrens is afgebroken. De vraag is of je een land moet bereizen waar volgens de WHO en UNICEF niet eens iedere tweede Ethiopiër toegang heeft tot schoon drinkwater. Een duidelijk JA: Via het individual toerisme, zoals we dat vooral op deze tour doen, komen deviezen rechtstreeks bij de mensen die het het meest nodig hebben. Volgens de Wereldbank leefden in het jaar 2000 nog 56 procent van de bevolking van minder dan 1,25 dollar per dag. In hetzelfde jaar werden door de IDA, het Wereldbankfonds voor de armsten, 60 procent van de wegen als goed of voldoeninggevend beoordeeld. Deze gegevens zijn zeker verouderd, de actuele situatie zullen we zelf ervaren bij de doorkruising van Ethiopië op onze motoren.

De slagboom naar Ethiopië gaat omhoog en we starten richting de Omo-vallei en het Mago Nationaal Park. Het schaarse landschap wordt groener en sappiger, een gebied met hoge populaties van leeuwen, hyena's, giraffen en olifanten en op sommige plekken catastrofale paden en wegen. Er is genoeg te zien en te fotograferen, ook al zijn we tien uur per dag on tour. Stoppen voor foto's en nationale parken is mogelijk, mits we op tijd zijn. We moeten ons voorbereiden op het feit dat de infrastructuur in het onderontwikkelde land voor ons een lange en zware weg in de nacht zal zijn. Dit land zal samen met Soedan zeker een onbeschrijfelijke ervaring zijn tijdens de motorexpeditie door Afrika.

De jungle van de grote stad Addis Abeba vermijden we zoveel mogelijk en we zorgen voor vers water en brood terwijl we over de Ethiopische paden rijden. Onze volgende bestemming is een stuk geschiedenis, cultuur en religie in één: Lalibela. Het Timkat-festival met de processie en de feestelijkheden rond de doop van Jezus Christus is een van de belangrijkste feestdagen in Ethiopië en vindt volgens de Ethiopische kalender elk jaar op 19 januari van onze westerse kalender plaats. Op deze dag stromen duizenden mensen naar de heilige steden van de Ethiopisch-orthodoxe kerk. Eén ding is zeker: Tijdens deze drie dagen willen we absoluut niet in een grotere stad zijn, omdat de straten dan nog voller zijn dan normaal en processies met menigten de straten beheersen. We willen de spirit toch ervaren en op deze Afrika-expeditie niets missen, en zo zullen we waarschijnlijk op de een of andere plek op een processie stuiten. Gelukkig komen we pas na het grote evenement in Lalibela aan en kunnen we dan in alle rust het UNESCO-werelderfgoed bewonderen, dat een waar juweeltje vormt: de rotskerken.

Ongeveer 2000 jaar geleden leefden er zo'n 400.000 San in Afrika, waarvan er vandaag de dag nog ongeveer 100.000 in Zuid-Afrika wonen. In 1652 begonnen de Nederlanders in de Kaapregio, van waaruit we gestart zijn, met de uitroeiing van de pygmeeën. Hier zijn we ongeveer 10.000 kilometer verder naar het noorden, aan het einde van hun jachtgebied aangekomen. Zeker, een enkele San doorkruiste niet heel Afrika voor de jacht, maar een San-jager legt wel 4.000 kilometer per jaar af.

Vanuit Lalibela is het weer kilometers vreten. Voorbij Gondar, de voormalige koningsstad van Ethiopië, gaan we ineens van het bergachtige hoogland van meer dan 3.000 meter hoogte naar 200 meter hoogte: welkom in het Soedanbekken. Vanaf de Soedanese grens tot aan Al-Gadarif wordt onze concentratie sterk op de proef gesteld, want het gaat over een met gaten doorzeefde asfaltweg die ook de naam piste niet verdient, naar het noorden in de volgende grotere stad en dan weer het wildkamp in. Tot aan de Soedanese hoofdstad Khartoem kun je op de motor uitrusten, want het is een vrij lange en eentonige weg langs de Blauwe Nijl op goed onderhouden asfaltwegen.

Langs de Soedan Express doorkruisen we op ongeveer 1.000 kilometer de nubische woestijn, bij de kopten ook Taseti genoemd, het zandige boogland door het voormalige koninkrijk van Nobatia. Het woestijngebied tussen de derde Nijl cataract en Khartoem wordt beschouwd als de hoge cultuur van het Oude Egypte. In het woestijnland van de langgestalte hamitische Nubiërs komen we cultuurhistorische relicten tegen van de antieke piramides, grafsteden en tempelruïnes, die voor onze tijdrekening uit de culturele bloei van het koninkrijk van Kush zijn ontstaan. Voor het laatst vullen we de water- en benzinetanks in Soedan, voordat we volgetankt terug de genadeloze woestijn ingaan, die ongetwijfeld onze laatste krachten zal eisen totdat we de grens bij het treinstation 1 naar het koninkrijk van de farao's bereiken.

Inshallah verloopt de grensafhandeling vlot en kunnen we ons op de laatste etappe van de Afrika-expeditie richten. Tijdens de hele Transafrika Endurotour zijn de grenzen en vooral de bureaucratie onze belangrijkste punten, en de grenssituatie tussen Egypte en Soedan kost elke reisorganisator de laatste zenuwen. Misschien is dat de reden waarom niemand anders deze doortocht aanbiedt. We verlaten het Nubiameer en komen met de grensovergang naar Egypte bij het Nassermeer. Voor ons liggen de havenstad Abu Simbel en een marathon van bureaucratische rompslomp om de motoren in Egypte te registreren en opnieuw te verzekeren. Met onze nieuwe Egyptische kentekenplaten rijden we in Abu Simbel naar de langverwachte douche.

We verlaten Abu Simbel via de geasfalteerde wegen richting het noorden langs de Sahara. De woestijnwereld met zijn verspreide vulkaankraters afgewisseld met de eentonige luchtspiegelingen van de Sahara en de saaie asfaltweg die zich tot achter de horizon uitstrekt. Na 250 kilometer bereiken we het checkpoint Assuan, eindelijk een paar bochten, en de Assuan-dam is daar. Op de Khazan Assuan Road steken we de Nijl over en volgen hem noordwaarts tot het Dal der Koningen, de levensader van Egypte. Luxor, de grootste stad van Opper-Egypte, is ons laatste bevoorradingspunt. Vanaf Luxor is het nog maar een kattenstaart door het land van de farao's. We overnachten dicht bij de Karnak-tempel en beslissen de volgende dag of we het schip op de Nijl nemen of het land zoals gepland op de motor doorkruisen.

We verlaten de groene Nijl-gordel en duiken ’s ochtends vroeg de Arabische Woestijn in, een deelwoestijn van de Ostsahara. We doorkruisen de woestijntong van Quena op de motoren, voor zover de paden en onze conditie dat toelaten, en reizen langs de Nijl verder naar ons grote etappedoel Caïro. De wegen worden drukker en je voelt de metropool die zich met de mensenmassa's aankondigt. Westelijk van de Nijl zien we al van verre de Piramides van Gizeh. Het grote doel van de Afrika-expeditie is behaald: We staan voor de Sfinx en de piramides, het etappedoel Afrika is na ongeveer 15.000 kilometer bereikt, en we hebben het zwarte continent één keer in de lengte doorkruist. Tijd voor een goed koud biertje.

De laatste kilometers door Egypte kunnen we ontspannen aanpakken, want het traject van Caïro naar Alexandrië bestaat uit goed uitgebouwde asfaltwegen: tijd om te ontspannen en de reis nog eens te herbeleven. In Alexandrië worden we verwelkomd door Ali, met wie we uit eten gaan voordat we inchecken en de volgende dag de motoren naar de zenuwslopende Egyptische douane brengen, waar de scheepscontainer al op ons en de motoren wacht. Voor de terugvlucht gaan we eerst terug naar Caïro en van daaruit met het vliegtuig naar huis. Zo eindigt een van de grootste motoravontuurreizen in Afrika.

Prestatieomschrijving, OVERCROSS Expedities, belangrijk: Deze reis is een expeditie, geen pakketreis in juridische zin. Overcross organiseert en voert wereldwijd expedities uit, met als doel ervaren avonturiers het echte gevoel van vrijheid, natuur en ontmoeting te bieden: ruw, onvoorspelbaar, echt.

Belangrijke opmerking: Bij deze reis gaat het niet om een toeristisch gestandaardiseerde dienst, maar om een expeditie met onvoorspelbare externe invloeden, waaronder weersomstandigheden, politieke situaties, technische defecten en wegen- en terreincondities. Overcross zorgt voor de organisatie, voorbereiding en uitvoering, maar biedt geen garanties voor vaste etappes, accommodaties, reistijden of routes. Wijzigingen zijn onderdeel van het karakter van de expeditie en kunnen op elk moment noodzakelijk zijn.

Karakter van de expeditie: Deze reizen zijn gericht op deelnemers met avontuurzin, verantwoordelijkheidsgevoel en het vermogen tot improvisatie. Een Overcross-expeditie is geen pakketproduct in de zin van de EU-pakketreisrichtlijn, maar een gezamenlijk uitgevoerd bedrijf met expeditieleiding en logistiek kader. Onvoorspelbaarheid maakt deel uit van de ervaring, niet van de uitzondering.

Organisatiediensten van Overcross:

• Planning en coördinatie van de expeditie
• Levering van ervaren expeditieleiding en een gidsenteam
• Organisatie van transport- en bevoorradingslogistiek
• Administratieve ondersteuning bij visa, grensovergangen en voertuigdocumenten
• Veiligheids- en routeplanning op basis van actuele informatie

Aansprakelijkheid en eigen verantwoordelijkheid: Deelname geschiedt op eigen risico. Iedere deelnemer is zelf verantwoordelijk voor zichzelf, het eigen voertuig en de eigen uitrusting. Technische voorbereiding, lichamelijke belastbaarheid en mentale veerkracht worden verondersteld.

Belangrijke veiligheidsinformatie: Wij wijzen er uitdrukkelijk op dat in alle bezochte landen risico's en gevaren kunnen bestaan. Wij raden ten zeerste aan om je voor vertrek te informeren over de actuele reis- en veiligheidsinformatie van het Ministerie van Buitenlandse Zaken: https://www.auswaertiges-amt.de/de/ReiseUndSicherheit